KOSZYKÓWKA KOBIET

Sekcja żeńskiej koszykówki została założona w lecie 1948r. W skład pierwszej drużyny weszły: Stanisława Gawron (kapitan zespołu), Irena Jakubiec, Michalina Iwulska, Wanda Skowron, Aleksandra Lulańska, Zofia Myszka, Janina Zuska, Zofia Bilska. Obowiązki trenerów pełnili Antoni Seles oraz Zygmunt Szypuła.

Początek lat pięćdziesiątych to gra zespołu w klasie A i kilkukrotna szansa na awans do I ligi. W 1958 roku koszykarki wielickiego klubu zdobyły mistrzostwo Krakowa oraz wicemistrzostwo juniorek.

1960 rok przyniósł zdobycie wicemistrzostwa Krakowa i awans wielickiego klubu do rozgrywek II ligi, w której w następnym sezonie Górnik zajął piątą pozycję, a najlepiej punktującą w drugoligowych rozgrywkach została Janina Mól. Kolejny sezon ligowy koszykarki zakończyły na czwartym miejscu, II liga została zlikwidowana, a Wieliczanki przystąpiły do rozgrywek w klasie A, gdzie zespół plasował się na czołowych pozycjach.

Jesienią 1964 r koszykarki opuściły remontowaną halę, mieszczącą się w budynku nadszybia Szybu Regis i przeniosły się pod powierzchnię ziemi do wielickiej kopalni. Areną zmagań koszykarskich na pięć lat stała się Komora Warszawa.

Szeroką kadrę koszykarek, w połowie lat sześćdziesiątych tworzyły: Alina Ślęczka, Elżbieta Klotzer (była reprezentantka kraju w kategorii juniorek), Elżbieta Zawadzka, Janina Mól, Halina Broniowska, Krystyna Broniowska, Krystyna Woźniak, Henryka Ślęczka, Halina Czaja, Elżbieta Mól, Janina Gabryś, Maria Serek, Zofia Sykała, Barbara Moskal, Elżbieta Michałkiewicz, Jadwiga Dubiel, Irena Gatlik, Maria Fryże, Krystyna Sitko, Barbara Kot, Elżbieta Włodarczyk, Bożena Obrok, Anna Piątek, Ewa Frejek, Barbara Wyligała, Maria Janus, Anna Herwy, Anna Woźniak, Elżbieta Stryszowska, Anna Sametra, Grażyna Grzywacz, Danuta Serek, Danuta Małajewicz, Maria Lelito, Halina Kunysz, Maria Madej, Marta Leśniak.

Były to lata, kiedy osiągnięcia drużyn przełożyły się na powołania czołowych zawodniczek Górnika (Henryka Ślęczka, Elżbieta Mól, Anna Herwy, Maria Serek) do reprezentacji Krakowa oraz kadry Centralnej Rady Związków Zawodowych.

W kolejnych dwóch sezonach nastąpiły reorganizacje koszykarskich rozgrywek. Najpierw Górniczki grały w lidze międzywojewódzkiej, a następnie w II lidze.

W sezonie 1968/1969 niewiele brakowało, aby koszykarki Górnika, po wygraniu grupy południowej II ligi, awansowały do I ligi. Finał rozgrywek rozegrano w Wieliczce, w Komorze Warszawa. Przeciwnikiem Górnika, który zakończył marzenia Wieliczanek o awansie do najwyższej klasy rozgrywkowej (przegrana jednym punktem), była drużyna AZS Lublin.

Później nastąpił okres gorszej gry drużyny i pod koniec lat sześćdziesiątych zespół spadł do ligi międzywojewódzkiej, gdzie w latach siedemdziesiątych plasował się w górnej i środkowej części ligowych tabel.

Po sezonie1976/1977 koszykarki awansowały na wyższy szczebel ligowy. Kapitanem prowadzonej przez trenera Michałkiewicza drużyny była Grażyna Stachura, a w jej składzie grały uczennice wielickich szkół. Pobyt na tym szczeblu rozgrywkowym trwał tylko jeden sezon, po czym nastąpił spadek do klasy międzywojewódzkiej.

Sezon 1978/1979 to trzecia pozycja w lidze, kolejne rozgrywki to zajęcie ósmej lokaty. Kariery sportowe zakończyły zawodniczki pierwszego zespołu: Elżbieta Dębowska, Elżbieta Ślusarczyk oraz Kazimiera Najder. Od października 1979 trenera Jana Polichta zastąpił Jacek Grzywacz.

Na trzecim szczeblu zmagań koszykarek, Górnik grał do 1982 r, kiedy to niebawem po ogłoszeniu w Polsce stanu wojennego, drużyna została wycofana z ligi.

Po pewnym czasie sekcja zaczęła się odradzać, na co główny wpływ miała praca z wielicką młodzieżą. W 1983 r pod okiem trenera Jacka Grzywacza grały: Marta Struzik, Sylwia Tomera, Anna Jaworska, Magdalena Vallas, Dorota Gawlik, Agnieszka Nowak, Danuta Cygan, Bogumiła Cygan, Katarzyna Hanula, Krystyna Batko, Agata Boksa.

Koniec lat osiemdziesiątych to powrót do sekcji, tym razem w roli trenerki, Henryki Kozłowskiej, a pracę z młodszymi koszykarkami podjęły Jolanta Wojtaszek i Jolanta Bałucka.

W Górniku pojawiło się sporo nowych twarzy, wśród których były zawodniczki, które w 1991 r grały w młodzieżowych kadrach okręgu i makroregionu. Należały do nich: Agnieszka Niechciałkowska, Katarzyna Niechciałkowska, Patrycja Kozłowska, Anna Tańcula, Monika Parafiniuk, Lidia Krawczyk, Justyna Kosz.

Sezon 1991/1992 kadetki Górnika zakończyły na czwartej pozycji, ustępując Wiśle Kraków, Glinikowi Gorlice oraz zespołowi Podgórza Kraków. We wrześniu 1992 r kadetki Górnika wygrały Międzynarodowy Turniej Koszykówki „Krak – Kadet 92”, w maju 1993 r koszykarki Górnika (Patrycja Kozłowska, Bożena Karcz, Anna Tańcula i Kinga Lewińska), a także trenerka Henryka Kozłowska wraz z zespołem Hutnika Kraków występowały w międzynarodowym turnieju Eurocadets 1993, który odbył się we francuskiej miejscowości Saumur. Turniej zakończyły na trzeciej pozycji.

W tym samym roku została reaktywowana drużyna seniorek, która przystąpiła do rozgrywek drugoligowych. Trenerką, a zarazem kierownikiem drużyny była Henryka Kozłowska.

Pierwszy sezon koszykarki Górnika, po przegraniu wszystkich 14 spotkań, zakończyły na ostatnim miejscu, kolejny (1994/1995) na szóstym, pośród dziewięciu zespołów. Koszykarki Górnika w tym sezonie były najmłodszą drużyną pośród drugoligowej stawki zespołów. Skład zespołu przedstawiał się w sposób następujący: Bożena Karcz, Agnieszka Parafiniuk, Patrycja Kozłowska, Justyna Kosz, Katarzyna Niechciałkowska, Anna Tańcula, Monika Parafiniuk, Katarzyna Dębowska, Kinga Lewińska, Alicja Guzik, Halina Szypuła, Patrycja Halota, Katarzyna Seidl, Iwona Sewioł, Monika Ulatowska, Dorota Kurek, Jolanta Janiszewska. Część z tych zawodniczek występowała zarówno w pierwszej drużynie, jak i w zespole kadetek.

Następny sezon rozpoczął się fuzją dwóch zespołów koszykarskich wielickiego Górnika i rezerw krakowskiej Wisły. Do rozgrywek 1995/1996 w II lidze przystąpiła drużyna pod nazwą Górnik/Wisła II. Obowiązki trenerów pełnili Henryka Kozłowska i Dariusz Klaupt. Kierownikiem zespołu była Alina Świerkosz. Połączony zespół krakowsko – wielicki zakończył sezon na piątej pozycji wśród jedenastu drużyn. W kolejnym sezonie drużyna, pomimo przyzwoitego miejsca w tabeli ubiegłych rozgrywek, nie została zgłoszona do rozgrywek. W Wiśle pozostała natomiast wychowanka Górnika – Patrycja Kozłowska, która kontynuowała swoją sportową karierę w pierwszoligowym zespole krakowskiego klubu.

W 1996 r w Górniku szkoleniem w dalszym ciągu zajmowała się Henryka Kozłowska oraz była zawodniczka klubu z solnego miasta – Magdalena Vallas. Stworzono grupę kadetek i drużynę młodziczek.

W sezonie 1996/1997 młodsze koszykarki zwyciężyły w Małopolskiej Makroregionalnej Lidze Młodziczek, wygrywając 15 z 16 spotkań sezonu. Kolejny sezon to trzecie miejsce kadetek w lidze.

W sezonie 1998/1999 kadetki zajęły drugą lokatę w swoich rozgrywkach i znalazły się w czwórce drużyn, które rozegrały turnieje w Rzeszowie i Wieliczce, w wyniku których uzyskały prawo gry w rozgrywkach centralnych. W tychże, w kwietniu 1999 r, w turnieju półfinałowym MP, rozegranym w Siedlcach Wieliczanki zajęły trzecie miejsce.

Zespół seniorek wrócił do rozgrywek w sezonie 1999/2000. Drużyna została zgłoszona do II ligi. Kadrę zespołu stanowiły: Anna Szeląg, Patrycja Gucwa, Teresa Ptak, Magdalena Myślińska, Kalina Michańków, Anna Ulman, Anna Halota, Barbara Konopka, Katarzyna Szeląg, Maria Fus, Katarzyna Kasprzycka, Ewelina Grzywacz, Joanna Hojoł, Karolina Pająk, Katarzyna Mikuła, Anna Sikora. Górnik grał na tym poziomie rozgrywek kilka sezonów, w tym czasie zmianie uległa nazwa rozgrywek. II ligę zastąpiono rozgrywkami „O wejście do I ligi”. Po Henryce Kozłowskiej trenerem pierwszej drużyny, w 2002 r został Jacek Grzywacz.

W sezonie 2003/2004 barwy Górnika reprezentowały: Iwona Chmiel, Antonina Aondo-Akaa, Maria Fus, Ewelina Grzywacz, Anna Sikora, Katarzyna Kaczmarczyk, Agnieszka Kamińska, Karolina Kania, Katarzyna Kasprzycka, Barbara Konopka, Kalina Michańków, Olga Skowron, Natalia Szybowska, Agata Tomaszewska. W tym samym roku, w Wieliczce odbył się turniej półfinałowy „O wejście do I ligi”. Drużyna Górnika zajęła w nim trzecie miejsce.

W sezonie 2004/2005 nastąpiła reorganizacja rozgrywek, w wyniku której Górnik znalazł się w grupie A, nowej I ligi. Po wygraniu ligowej części sezonu koszykarki w tabeli turnieju półfinałowego zajęły 3. miejsce. W rozgrywkach Pucharu Polski Wieliczanki uplasowały się w półfinale na 2. miejscu.

W rozgrywkach 2007/2008 Wieliczanki zajęły 3. miejsce, co pozwoliło im zagrać we Wschowej w turnieju barażowym o wejście do nowej I ligi (po raz kolejny nastąpiła zmiana w systemie rozgrywek, powstawała I liga centralna). Turniej zawodniczki Górnika zakończyły na 2. pozycji. Ta pozycja pozwoliła klubowi z Wieliczki na awans do nowych pierwszoligowych rozgrywek. Tak się jednak nie stało. Seniorska drużyna nie została zgłoszona do ligi, a jej struktury zostały rozwiązane.

W styczniu 2008 r zmarł nagle Jacek Grzywacz, wieloletni koszykarz, trener i działacz wielickiego klubu. Stało się to w momencie, gdy zespół, którego był opiekunem z roku na rok grał coraz lepiej i zdobywał kolejne doświadczenia w rozgrywkach kobiecej koszykówki.

Kilka miesięcy, po Jego śmierci, w czerwcu 2008 r po raz pierwszy został w Wieliczce zorganizowany Memoriał Jacka Grzywacza, mający upamiętnić postać trenera.

W koszykówce młodzieżowej w tych latach trwała budowa zaplecza dla pierwszego zespołu. W 2004 r Henryka Kozłowska i przeprowadziła nabór do sekcji koszykówki wśród dziewcząt, uczących się w wielickich szkołach podstawowych. W grupach młodzieżowych, jednocześnie z drużyną dziewcząt istniały zespoły młodziczek, trenowanych przez Urszulę Bysiek oraz juniorek, gdzie szkoleniem zajmowała się Henryka Kozłowska.

W sezonie 2007/2008, w zawodach młodziczek Górnik I został Mistrzem, a druga drużyna - Wicemistrzem Małopolski.

W sezonie 2008/2009 kadetki Górnika w swoich rozgrywkach zajęły czwartą pozycję, uprawniającą do gier ćwierćfinałowych Mistrzostw Polski. Niestety na etapie 1/4 finału MP przygoda się zakończyła.

W maju 2009 r zespół Henryki Kozłowskiej po zdobyciu Mistrzostwa Małopolski zakwalifikował się do ćwierćfinałów Mistrzostw Polski. Jeden z turniejów tej fazy rozgrywek odbył się w Wieliczce. Młode koszykarki Górnika awansowały do zawodów półfinałowych w Sosnowcu, gdzie wielickie koszykarki wygrały wszystkie trzy spotkania i mogły cieszyć się z awansu do imprezy finałowej.

W czerwcu 2009 r w Kolbudach odbył się finał Mistrzostw Polski Młodziczek, w którym wielickie dziewczęta zajęły drugą lokatę, zdobywając jednocześnie tytuł Wicemistrzyń Polski w tej kategorii wiekowej.

Drużyna, prowadzona przez Henrykę Kozłowską, której asystentką była Ewelina Grzywacz, musiała uznać wyższość koszykarek VBW GTK Gdynia, wyprzedzając w końcowej tabeli zespoły Bryzy Kolbudy, AZS PWSZ Gorzów Wielkopolski, MKS Gimnazjum nr 6 Konin, Lotnik Wierzawice, UKS Przemków oraz Basket Janikowo.

W składzie drużyny, która osiągnęła tak znaczący sukces były: Agnieszka Piątek, Daria Janikula, Anna Bodzioch, Justyna Hojoł, Katarzyna Misiuda, Sandra Frankowska, Paulina Kupiec, Kamila Krzysiak, Patrycja Szafran, Kinga Tylek, Kamila Ciężadło, Ewa Rybczyk.

Niedługo po tym sukcesie sekcja koszykówki żeńskiej w Górniku została zlikwidowana.

 

                                                                                                                                                                    Tekst: Jakub Dębowski, 2017r.

KOSZYKÓWKA MĘŻCZYZN

Sekcję, powstałą w 1947 r założyli Zygmunt Szypuła oraz Antoni Seles.

Inauguracyjne spotkanie w rozgrywkach klasy C, Górnicy przegrali ze Zwierzynieckim Klubem Sportowym 1:72. Do grona pierwszych zawodników górniczego klubu należeli: Zygmunt Szypuła, Antoni Seles, Michał Lewiński, Marian Warkowski, Zygmunt Gawron, Jan Nowicki, Eugeniusz Turek, Adam i Franciszek Piotrowiczowie.

Lata pięćdziesiąte XX wieku to gra koszykarzy z Wieliczki w klasie B. Na początku lat sześćdziesiątych wieliczanie grali w klasie A, jednak były to tylko dwa sezony. Po odejściu z drużyny sporej grupy zawodników nastąpił okres słabszej gry i spadek do niższej klasy rozgrywkowej. W kolejnych sezonach zespół seniorów Górnika naprzemiennie grał w klasie A i klasie B, w rozgrywkach juniorskich grał zespół, w skład którego wchodzili m.in.: Leszek Kozłowski (król strzelców rozgrywek juniorów), Adam Halota, Jacek Grzywacz, Leszek Gawron (powołani do wojewódzkiej kadry juniorów).

W 1966 roku z sekcji odszedł trener Franciszek Piotrowicz, który przez lata pracy w Górniku wielce zasłużył się dla wielickiej koszykówki.

Pod koniec lat sześćdziesiątych i na początku siedemdziesiątych zespół został oparty w głównej mierze na juniorach. W drużynie dochodziło również do dość częstych roszad na stanowisku trenera.

Pierwszy awans wielickich koszykarzy do klasy okręgowej nastąpił w 1976 roku, gdzie w pierwszym sezonie uplasował się na trzeciej pozycji, w drugim - na czwartej. Później ten poziom rozgrywek został zlikwidowany, a koszykarze z Wieliczki rozpoczęli rywalizację w klasie

międzywojewódzkiej. Po reorganizacji rozgrywek, przez pierwsze sezony Górnik plasował w okolicach piątego miejsca. Do wyróżniających się zawodników wielickiej drużyny należeli: Eligiusz Beyer, Adam Halota, Stanisław Kozioł, Stanisław Filiciak, Jacek Grzywacz, a w zespole występowali również: Marian Fraś, Marian Kurowski, Janusz Mikuła, Jerzy Kupiec, Wiesław Kozłowski, Tadeusz Kasprzyk, Maciej Dumański, Marek Pawlik, Piotr Serek, Aleksander Bałucki, Stefan Zych. Trenerem był Jerzy Bednarski.

W kolejnych sezonach koszykarze pierwszego zespołu grali ze zmiennym szczęściem, przeplatając dobre występy (trzecie i czwarte miejsca w końcowych tabelach rozgrywek) sezonami słabszymi, gdzie plasowali się na ósmych lub dziewiątych lokatach.

W 1992 r Górnik miał szansę na awans do II ligi. Trenerem odmłodzonego zespołu był wtedy Jacek Grzywacz. Przejście na wyższy poziom rozgrywkowy nie powiodło się, gdyż na drodze Górnika do awansu do rozgrywek o wejście do II ligi stanęła krakowska Korona, która wygrała walkę z Górnikiem lepszym stosunkiem małych punktów. Ostatecznie zespół wielicki zajął trzecią pozycję. W drużynie Jacka Grzywacza występowali: Dariusz Zawiślan, Krzysztof Jaworski, Jerzy Grabka, Robert Dulik, Marcin Piotrowski, Paweł Chwastek, Piotr Mętel, Arnold Grabka, Bartosz Szul, Adam Wilk, Tomasz Ćwierz, Marek Woźniak.

W kolejnym sezonie koszykarze wywalczyli prawo gry w półfinałowym turnieju o awans do II ligi, który odbył się w Starachowicach, gdzie Górnik zajął trzecią pozycję.

W kwietniu 1998 r w Wieliczce powstał UKS Regis Wieliczka, jednosekcyjny klub mający na celu pracę z młodzieżą. Pięć lat później Regis podjął współpracę z Górnikiem, a jego wychowankowie pod szyldem KS Górnik zostali zgłoszeni do rozgrywek prowadzonych przez KOZKosz.

W pierwszym sezonie młodzi Wieliczanie, prowadzeni przez Dariusz Zawiślana wygrali tylko jeden z czternastu meczów. W sezonie 2004/2005, zakończyli rywalizację w środkowej części tabeli. Drużyna nabierała powoli doświadczenia, co przyniosło efekt w kolejnych rozgrywkach.

Sezon 2005/2006 był prawdziwym popisem gry wielickiej drużyny. Zawodnicy wygrali wszystkie ligowe spotkania i zdobyli tytuł Mistrza Małopolski, a w rozgrywkach Pucharu Polski dotarli do 1/8 finału. Górnik, mimo osiągniętych przez młodzików sukcesów nie zdecydował się na kontynuowanie współpracy z UKS Regis. W ten sposób gracze wrócili do macierzystego klubu, a koszykówka męska w Górniku przestała istnieć.

 

                                                                                                                                                            Tekst: Jakub Dębowski, 2017r.

1947-2017

70 LAT GÓRNIKA WIELICZKA   70 LAT TRADYCJI